Bazı Kavgalar Bugün Çıkmaz. Sadece Bugün Patlar.

İnsan ilişkilerinde en yanıltıcı şeylerden biri, bir tepkinin büyüklüğünü yalnızca o gün yaşanan olayla açıklamaya çalışmaktır.

Birisi küçük görünen bir meseleye çok büyük tepki verir.

Ve ilk cümlemiz genellikle hazırdır:

“Abartıyorsun.”

Gerçekten abartıyor olabilir.

Ama bazen mesele başka bir şeydir.

Biz yalnızca son olayı görüyoruzdur. Karşımızdaki insan ise o olayın kendisine hatırlattığı bütün geçmişi yaşıyordur.

Bir ilişkide aynı duygu tekrar tekrar yaşanıyorsa olaylar birbirinden bağımsız kalmaz.

Dinlenmediğini hisseden insan yalnızca bugünkü sözünün kesilmesine kızmayabilir.

Değer görmediğini düşünen insan yalnızca bugün unutulan bir şeye kırılmayabilir.

Sürekli ertelendiğini hisseden biri yalnızca bugünkü gecikmeye tepki vermeyebilir.

Çünkü bazen insanın zihninde bugünkü olayın arkasında görünmeyen bir dosya vardır.

Ve o dosyada yıllardır kapanmamış meseleler bulunur.

“Ama mesele çok küçüktü”

Evet.

Son mesele gerçekten küçük olabilir.

Fakat bardağı taşıran son damlanın küçük olması, bardağın da küçük olduğu anlamına gelmez.

İlişkilerde yaptığımız hatalardan biri budur:

Son damlayı tartışırken bardağın ne zamandır dolduğunu konuşmayız.

“Ben sadece bunu söyledim.”

“Bir kere geç kaldım.”

“Bunun için ilişki bitirilir mi?”

Belki gerçekten bitirilmez.

Ama karşınızdaki insanın yaşadığı şey yalnızca “bir kere” olmayabilir.

Bu nedenle ilişkilerde olayların matematiği ile duyguların matematiği her zaman aynı değildir.

Geçmiş, bugünkü tartışmanın içine girebilir

Bunu kendi hayatımda, özellikle yakın ilişkilerimde de gördüm.

Kitabımda aile ilişkilerimi anlatırken aynı insanlarla hem ciddi biçimde tartışabildiğimi hem de başka bir sıkıntıda yan yana durabildiğimi özellikle saklamadım.

Çünkü gerçek ilişkiler tek renkten oluşmuyor.

Fakat yakınlığın başka bir tarafı daha var:

Bir insanı uzun zamandır tanıyorsanız geçmişte yaşananlar yeni tartışmanın içine çok kolay girebiliyor.

Bugün söylenen cümle yalnızca bugünkü anlamıyla duyulmuyor.

Geçmişte söylenen başka cümleleri de yanında getiriyor.

Ve bir süre sonra iki insan bugünkü meseleyi konuştuğunu sanarken aslında yıllardır biriktirdiği şeyleri konuşuyor.

Konuşulmayan şey kaybolmuyor

Bence ilişkilerin en tehlikeli yanılgılarından biri bu.

Bir konuyu konuşmadığımızda geçtiğini düşünüyoruz.

Her zaman geçmiyor.

Bazen yalnızca sessizleşiyor.

İnsan kırılıyor ama söylemiyor.

Bir daha kırılıyor.

Yine söylemiyor.

Sonra kendisine:

“Boş ver.”

diyor.

Fakat gerçekten boş vermek ile konuşmaktan vazgeçmek aynı şey değildir.

İnsan sustuğu her şeyi unutmaz.

Bazılarını biriktirir.

İşte bu nedenle sağlıklı bir ilişkide yalnızca büyük problemleri çözmek yetmeyebilir.

Küçük kırgınlıkların neden sürekli tekrar ettiğini de konuşabilmek gerekir.

Tepkiye değil, tekrar eden duyguya bakmak

Belki de bir tartışmada sorabileceğimiz en önemli sorulardan biri:

“Bu olay neden bu kadar büyüdü?”

değil.

“Bu olay karşımızdaki insana hangi eski duyguyu yeniden yaşattı?”

Bu soru her tepkiyi haklı çıkarmaz.

Bağırmak, aşağılamak veya zarar vermek geçmiş kırgınlıklarla meşrulaşmaz.

Ama davranışı anlamak ile davranışı onaylamak aynı şey değildir.

Bazen nedeni anlamak, aynı kavganın neden tekrar tekrar çıktığını görmemizi sağlar.

Ve belki o zaman tartışmayı kazanmaya değil, döngüyü kırmaya başlayabiliriz.

Çünkü bazı ilişkiler gerçekten tek bir büyük olay yüzünden bitmez.

Küçük şeyler olur.

Konuşulmaz.

Tekrar olur.

Yine konuşulmaz.

Birikir.

Ve bir gün küçücük bir olay gelir.

Herkes son olaya bakar.

“Bunun için mi?”

der.

Oysa cevap bazen şudur:

Hayır. Bunun için değil.

Bunun daha önce defalarca yaşattığı şeyler için.

Bu yüzden karşınızdaki insanın tepkisini gerçekten anlamak istiyorsanız bazen “Bugün ne yaptım?” sorusu yetmez.

Daha zor olanı sormak gerekir:

“Bugün yaptığım şey, ona geçmişte kaç kez aynı duyguyu yaşattı?”

Çünkü bazı kavgalar bugün çıkmaz.

Sadece bugün patlar.